Ruồi bay trước mắt là hiện tượng những chấm hoặc đốm trong tầm nhìn của một người dường như trôi đi khi người đó cố gắng nhìn thẳng vào chúng. Chúng được tạo thành từ thủy tinh thể của mắt, và trong hầu hết các trường hợp, chúng hoàn toàn bình thường. Thủy tinh thể trong suốt, giống như gel lấp đầy hầu hết mắt của chúng ta.
Hiện tượng ruồi bay trước mắt thường không cần điều trị, vì bản thân chúng không gây ra bất kỳ tác hại nào cho thị giác. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, nó có thể gây khó nhìn và sẽ yêu cầu được loại bỏ để khôi phục thị lực.
Ruồi bay trước mắt cũng có thể là dấu hiệu sớm của một vấn đề tiềm ẩn, chẳng hạn như tổn thương võng mạc.
Triệu chứng
Ruồi bay trước mắt (tiếng Anh: eye floater) là hiện tượng tầm nhìn của mắt xuất hiện các chấm đen hay vệt xám nổi lơ lửng qua lại, giống như ruồi bay. Nhưng khi mắt cố định vị bằng cách nhìn thẳng vào thì chúng lại biến mất.
Chúng có thể có hình dạng khác nhau, bao gồm:
- Chấm bi hoặc đốm
- Dòng nhỏ
- Nhẫn
- Hình mạng nhện
- Hình dạng bất thường khác
Chúng cũng có thể xuất hiện dưới dạng vùng tối hoặc sáng hơn của tầm nhìn. Đôi khi, khu vực có hình nổi sẽ trông hơi mờ so với phần còn lại của tầm nhìn.
“Ruồi” nhỏ xíu nhưng có thể ảnh hưởng đáng kể đến thị lực, vì chúng rất gần với đầu vào của mắt.
Một đặc điểm của ruồi bay trước mắt là chúng dường như di chuyển qua lại trong tầm nhìn. Cố gắng nhìn thẳng vào chúng sẽ khiến nó di chuyển ra xa theo hướng người nhìn.
Khi bạn để cho mắt nghỉ ngơi, chúng dường như tự trôi đi.
Nguyên nhân
Ruồi bay trước mắt là một hiện tượng tự nhiên do bản thân thủy tinh thể của mắt. Các thủy tinh thể giúp cho mắt có hình dạng tròn.
Ruồi bay trước mắt xảy ra khi thủy tinh này bắt đầu co lại. Khi nó co lại, các sợi nhỏ có thể vỡ ra và trở nên xâu chuỗi. Đây là những gì các bác sĩ gọi là tách thủy tinh thể.
Sự tách rời này gây ra các khối thủy tinh thể có thể phá vỡ ánh sáng đi vào võng mạc. Điều này tạo ra một bóng nhỏ vào mắt, đó là điều làm cho “ruồi” nổi bật.
Ruồi bay trước mắt là một phần bình thường của quá trình lão hóa. Hiệp hội các chuyên gia võng mạc Hoa Kỳ lưu ý rằng các điều kiện như tách thủy tinh thể, gây ra nhiều “ruồi” hơn, là phổ biến hơn sau 60 tuổi.
Mọi người đều có thể bị hiện tượng này tại một số thời điểm nào đó, mặc dù hầu hết mọi người bỏ qua chúng. Nhiều người chỉ có thể chú ý đến họ khi họ nhìn vào một bề mặt trống, sáng hoặc khu vực như bầu trời.
Mặc dù ban đầu chúng có thể gây mất tập trung, nhưng hầu hết chúng có xu hướng lắng xuống đáy mắt, bên dưới tầm nhìn.
Tuy nhiên, Hiệp hội Chuyên gia về võng mạc Hoa Kỳ khuyến cáo rằng một người nhận thấy các triệu chứng đột ngột như ruồi bay trước mắt cần phải được kiểm tra với bác sĩ nhãn khoa trong vài tháng đầu sau khi các triệu chứng xuất hiện, để kiểm tra bất kỳ dấu hiệu nào của các vấn đề nghiêm trọng hơn.
Tìm hiểu thêm
Tách võng mạc
Mặc dù hiện tượng này có thể là một phần bình thường của quá trình lão hóa, trải qua sự gia tăng đột ngột của ruồi bay trước mắt có thể là một dấu hiệu của một vấn đề khác, chẳng hạn như bong võng mạc.
Khi bong võng mạc xảy ra, không có gì lạ khi mọi người gặp phải các triệu chứng khác cùng với ruồi bay trước mắt. Họ có thể trải nghiệm những tia sáng không có ở đó, đặc biệt là ở phía bên của tầm nhìn của họ. Họ cũng có thể bị mất thị lực ở hai bên mắt.
Bong võng mạc là nghiêm trọng và có thể dẫn đến mù không thể điều trị. Bất cứ ai nhận thấy sự gia tăng đột ngột và đáng chú ý của hiện tượng này, cùng với các triệu chứng khác, nên đi khám bác sĩ mắt ngay lập tức.
Nguyên nhân khác
Ngoài ra còn có các nguyên nhân nghiêm trọng hơn của hiện tượng ruồi bay trước mắt, bao gồm:
- Viêm mắt
- Nhiễm trùng
- Rách hoặc chấn thương ở võng mạc
- Chấn thương ở mắt
- Bệnh võng mạc do tiểu đường
- Xuất huyết
- Có khối u ở mắt
Bất cứ ai nhận thấy sự gia tăng đột ngột của ruồi bay trước mắt nên đi khám bác sĩ mắt để có được chẩn đoán chính xác nhất.
Phòng ngừa
Mặc dù rất khó để ngăn ngừa hiện tượng ruồi bay trước mắt, nhưng vẫn rất hữu ích cho bạn khi làm theo một số hướng dẫn cơ bản để giữ cho mắt khỏe mạnh. Bao gồm:
- Duy trì cân nặng khỏe mạnh hoặc giảm cân
- Ăn một chế độ ăn uống đa dạng, bổ dưỡng
- Từ bỏ hút thuốc
- Đeo kính râm khi ở ngoài trời
- Đeo kính bảo vệ khi cần thiết
- Để mắt nghỉ ngơi thường xuyên
Phương pháp điều trị
Ruồi bay trước mắt không cần điều trị trong hầu hết các trường hợp.
Mặc dù hiện tượng này có thể gây khó chịu khi bạn chú ý đến chúng, nhưng chúng không gây ra bất kỳ mối đe dọa trực tiếp nào đến thị giác.
Trong hầu hết các trường hợp, chúng lắng xuống đáy mắt, bên dưới tầm nhìn. Khoa nhãn khoa của Đại học Columbia ước tính rằng có thể mất tới 3 tháng để mất hẳn hiện tượng này.
Phẫu thuật
Trong những trường hợp hiếm hoi, “ruồi” có thể trở nên rất dày đặc và có khả năng phá vỡ thị lực của bạn. Trong những trường hợp này, bác sĩ có thể đề nghị một thủ tục gọi là lấy bỏ dịch thuỷ tinh.
Trong quá trình phẫu thuật lấy bỏ dịch thuỷ tinh, bác sỹ sẽ phẫu thuật loại bỏ gel thủy tinh gây ra “ruồi”. Sau đó, họ sẽ thay thế gel thủy tinh này bằng dung dịch muối hoặc bong bóng chứa đầy khí hoặc tinh dầu. Hầu hết mọi người nhận thấy không có sự khác biệt giữa dung dịch thủy tinh và dung dịch muối sau phẫu thuật.
Các bác sĩ thường bảo lưu thủ tục này cho các trường hợp nghiêm trọng, vì nó đi kèm với các biến chứng nghiêm trọng tiềm ẩn của chính nó. Chúng bao gồm đục thủy tinh thể và bong võng mạc.
Tìm hiểu thêm
Phương pháp điều trị thay thế
Có một số lựa chọn thay thế phẫu thuật.
Một phương pháp điều trị bằng laser gọi là phương pháp thủy phân bằng laser có thể phá vỡ hoặc hòa tan các “ruồi” lớn hơn, khiến chúng ít được chú ý hơn. Tuy nhiên, liệu pháp laser không dành cho tất cả mọi người.
Một bác sĩ nhãn khoa sẽ cần phải chẩn đoán đầy đủ trong từng trường hợp để xem liệu người đó có thể thực hiện bằng phương pháp laser hay không.
Triển vọng
Nhiều người sẽ trải qua hiện tượng ruồi bay trước mắt ở thời điểm này hay thời điểm khác. Chúng có thể gây phiền nhiễu nhưng thường vô hại. Cuối cùng, chúng trôi ra bên ngoài tầm nhìn và hầu hết không cần điều trị.
Trong những trường hợp rất hiếm gặp, ruồi bay trước mắt có thể làm gián đoạn thị lực và cần điều trị bằng phẫu thuật. Sự gia tăng đột ngột, rất đáng chú ý của “ruồi” mắt cũng có thể là dấu hiệu của các vấn đề nghiêm trọng khác, chẳng hạn như bong võng mạc, có thể dẫn đến mù lòa nếu không được điều trị y tế kịp thời.
Bất cứ ai nhận thấy sự gia tăng đột ngột của ruồi bay trước mắt nên đến bác sĩ mắt để được chẩn đoán đầy đủ.
Tìm hiểu thêm
